Naravno, muzika je važan dio identiteta i istorije svake kulture. U svakoj generaciji i dekadi pojavljuje se nekoliko superzvijezda koje savršeno predstavljaju eru u kojoj su bile popularne. Naravno, mnogo toga čega se najbolje sjećamo o ovim muzičarima dogodilo se tokom njihovih scenskih nastupa, instrumenata koje su svirali i kostima koje su tada nosili.
Upoznavanje sa kultnim artefaktima rok muzike vraća nas u vrijeme kada smo nekada bili zadivljeni njihovim scenskim ludorijama. Mnogi umjetnici više nisu sa nama, ali te njihove “sitnice” danas su pravo bogatstvo i imaju svoje mjesto u muzejima i zbirkama rijetkosti.
Evo nekih od najznačajnijih artefakata velikih rok izvođača i (američkih) muzeja u kojima i danas možete, ako tamo odete, vidjeti te suvenire. Neki od gore navedenih predmeta su u vlasništvu privatnih kolekcionara i samo povremeno se pozajmljuju za javne izložbe.
Magični misteriozni autobus Bitlsa iz filma prikazanog 1968. može se vidjeti na Floridi, u hotelu i kazinu Seminol Hard Rock. Pored toga, tu postoji bogata kolekcija artefakata grupe Bitls.
Pravougaona gitara Bo Didlija se nalazi u Nacionalnom muzeju afroameričke istorije i kulture u Vašingtonu. Didli je bio jedan od (potcijenjenih) osnivača rokenrola, poznat po svom prepoznatljivom ritmu, oštrom zvuku i sposobnostima sviranja gitare. Takođe je bio poznat po svojim kultnim pravougaonim gitarama. Jednu od takvih gitara možete vidjeti izloženu u Muzeju pop kulture u Sijetlu, a treću u Kući slavnih rokenrola u Klivlendu.
Elvisovi blistavi kombinezoni: “Kralj rokenrola” je često pretjerivao sa svojim scenskim nastupima. Kostimi koje je nosio, posebno tokom 70-ih, sastojali su se od blistavih perli i šarenih kombinezona. Iako se mnogi scenski njegovi kombinezoni mogu naći u muzejima širom svijeta, najveća kolekcija je ipak na njegovom imanju, Grejslend u Memfisu, Tenesi.
Džimi Hendriksova gitara: Muzej pop kulture u Sijetlu čuva čuvenu bijelu električnu gitaru, za ljevoruke, koju je Džimi Hendriks svirao na festivalu Vudstok 1969. godine. To je Fender Stratokaster, inače njegov omiljeni instrument. Muzej takođe ima nekoliko Džimijevih kultnih scenskih komada odjeće, pisama i ugovora koje je potpisao.
Madonin grudnjak: Nijedan kostim koji je zvijezda nosila tokom osamdesetih nije bio poznatiji od konusnog grudnjaka koji je Madona nosila tokom svoje turneje „Blonde Ambition“. Dizajnirao ga je Žan Pol Gotje za njenu svjetsku turneju 1990. godine. Prodat je 2012. godine za 52.000 dolara privatnom kupcu. Povremeno se pozajmljuje za izložbe, pošto je tokom godina bila u raznim američkim Hard Rock kafeima.
Majkl Džeksonova jakna za pjesmu „Thriller“: Gremi muzej u Los Anđelesu često prikazuje crveno-crnu kožnu jaknu Majkla Džeksona koju je nosio u svom čuvenom spotu za pjesmu „Thriller“. Zapravo je u vlasništvu Lejdi Gage, i ona je povremeno pozajmljuje muzeju. Muzej takođe prikazuje i jednu od njegovih kultnih scenskih rukavica ukrašenih draguljima po kojima je bio poznat.
Čarli Parkerov saksofon: Još jedan značajan komad muzičkih suvenira nalazi se u Nacionalnom muzeju afroameričke istorije i kulture. Tu se može vidjeti Parkerov saksofon “King Super 20” napravljen po narudžbi.
Prinsov motocikl: On spada podjednako pod filmske suvenire koliko i pod muziku. Prinsov motocikl „Purple Rain“, čuvena modifikovana Honda CM400, sada se može videti u Pejsli parku, njegovom bivšem domu i studiju. To je jedna od tamošnjih glavnih atrakcija.
Van Halenov Frankenstrat: Čuvena gitara Edija Van Halena, poznata i po nadimcima Frankenštajn ili Frenki, jeste modifikovani Stratokaster sa Gibson pikapima. Prvobitno crna, a crveno-bijele pruge su dodate kasnije. Originalni Frankenstrat posjeduje i ponekad svira sin Edija Van Halena, Volfgang Van Halen. On ju je nakratko pozajmio Metropoliten muzeju umetnosti 2019. godine za izložbu. Vjerna replika može se naći u Nacionalnom muzeju američke istorije Smitsonijan u Vašingtonu.
Gitara Vudija Gatrija: Slavni pjesmotvorac je imao nekoliko gitara sa kultnom frazom „Ova mašina ubija fašiste“. Prvi put je počeo da ovu izjavu stavlja na svoje gitare tokom Drugog svjetskog rata. To je bila poruka svim demonstrantima i aktivistima da je govor protiv ugnjetavanja kroz muziku ili druge oblike efikasan način borbe protiv zla. Sačuvana gitara sa ovom porukom može se pronaći u biblioteci i muzeju Morgan u Njujorku.
Ima li u našem regionu neki vrijedan rok artefakt? Jasno da ima i mogu se povremeno vidjeti na prigodnim izložbama ili muzejskim postavkama.
Lično mislim da najviše vrijedi Lenonovom rukom pisana poruka povodom osnivanja Jugoslovenskog fan kluba grupe Bitls, na koju su se potpisali Pol, Ringo i Džordž. Original je u privatnom vlasništvu.
Srpskainfo
