Zbog ove administrativne zavrzlame koja se godinama ne rješava, stanovnici moraju da prelaze granicu da bi obavili svakodnevne aktivnosti, nekada i više puta u toku dana.
Nesvakidašnji slučaj nastao je davnih dana, kada je ova teritorija bila pod austrougarskom vlašću. Lokalni beg je, naime, zetu Austrijancu darovao miraz prostor od nekoliko kilometara kvadratnih svog imanja, a pedantni Austrougari su to odmah uknjižili.
Promjenom vlasti i granica nastala je i ova administrativna zavrzlama.
– Desna zajednica Sastavci pripada opštini Priboj i nalazi se na teritoriji Republike Srpske, odnosno Bosne i Hercegovine. Sve institucije Republike Srbije nalaze se na teritoriji Bosne i Hercegovine, odnosno Republike Srpske – i policija i škola i pošta i ambulanta. Evo, i ja sam poštar i u Srbiji i u Bosni i Hercegovini – rekao je Sveto Vilotić iz Mjesne zajednice Sastavci.
Ako bi se neki od mještana, na primjer, potukli u jednoj od tri seoske kafane, ne bi intervenisala policija iz Priboja, iako je njena zgrada udaljena 50 metara. Već bi morali da intervenišu pripadnici policijske stanice Rudo.
– Policija iz stanice Rudo, kad dođu do Sastavaka ovdje, oni prelaze dva puta – znači idu iz Bosne u Srbiju, iz Srbije u Bosnu, pa ponovo iz Bosne u Srbiju, i onda dolaze ovdje tek u Bosnu, na teritoriju – kaže Vilotić.
Kada se u Sastavcima pređe most preko potoka, ulazi se iz Srbije na teritoriju Bosne i Hercegovine, a u ovoj enklavi i sveštenici su iz dvije države i parohije.
– Na teritoriji Bosne i Hercegovine ovdje, kad umre neko, znači dolazi pop iz Rudog, ali i iz Priboja, iz Srbije. Vodicu sveti pop iz Rudog – objašnjava Vilotić.
Granice su ovom selu podijelile most, ali i dva kraja iste ulice. Na dvije države dijele se kuće i porodice, pa čak i seosko groblje.
“Kazan u Republici Srpskoj, a rakija u Srbiji”
– Ovdje nam je granica blizu. Pola imanja imamo u Bosni, pola u Srbiji, tako da porez plaćamo i u rudansku opštinu i u pribojsku. Groblje nam je, na primjer, na pola: pola u Srbiji, pola u Bosni. Imam kod rođaka tamo kuću, recimo, on i njegov brat – jedna im je kuća u Srbiji, jedna u Bosni. E, kod rođaka, recimo, kad peče rakiju, kazan mu je u Bosni, a rakija ide u Srbiju, ali to je sto odsto tako – kaže mještanin Rajko Marković.
Oko 700 stanovnika ovog sela ima dvojno državljanstvo. Komisije za granična pitanja dvije države posljednji put su se sastale prije 15 godina, ali čvor nije raspleten. Za to vrijeme selo Sastavci živi razdvojeno granicama, a mještani su pritisnuti nepotrebnom administracijom.
Mještani imaju dvojno državljanstvo, poštar radi u dvije države
Mještani su primorani da svakodnevno prelaze i po četiri granična prelaza kako bi otišli na posao ili završavali druge obaveze.
Dugogodišnji poštar i predsjednik Mjesne zajednice Sastavci, Sveto Vilotić, kaže da problema u svakodnevnom funkcionisanju ima dosta zbog neobičnog geografskog položaja.
– Naši mještani, kao i u većini pograničnih sela, imaju dvojno državljanstvo. Ja lično kao poštar radim u dvije države, nosim poštu i u Srbiji i u Bosni i Hercegovini, a dnevno ko zna koliko puta pređem granicu. U našem selu postoje pošta, mljekara, pekara, policijska stanica, škola. Sve one administrativno pripadaju Srbiji, a teritorijalno BiH. Ovdješnji mještani svi su vezani isključivo za Srbiju – tu rade, primaju penziju, plaćaju struju i telefon. Ali, na primjer, kad mora da se plati porez na zemlju, tada se mora ići u Rudo – pričao je ranije poštar Sveto, prenosi Blic.
