Logoraši iz Republike Srpske pripremaju tužbe protiv Hrvatske zbog učešća njenog vojnog i političkog vrha u ubistvima i mučenjima Srba u logorima koji su se nalazili pod kontrolom hrvatske vojske.

Nakon što je Žalbeno veće Haškog tribunala potvrdilo presudu ratnim liderima tzv. Herceg-Bosne zbog zločina nad Bošnjacima, kao i učešće tadašnjeg zvaničnog Zagreba u udruženom zločinačkom poduhvatu i agresiji na BiH, predstavnici srpskih žrtava za „EuroBlic“ otkrivaju da su rešili da presaviju tabak i traže odštetu za torturu kroz koju su prošli u hrvatskim logorima u zapadnoj Hercegovini.

Predsednik Saveza logoraša RS Branislav Dukić ističe da je samo u logoru Dretelj kod Čapljine bilo zatočeno najmanje 224 Srba, od čega 84 žene. Dodaje da postoje potvrđeni dokazi da je u tom zloglasnom mučilištu na najsvirepiji način ubijeno najmanje 16 srpskih logoraša kojima je potvrđen identitet.

Logori

– Pravosnažna presuda hrvatskoj šestorci i potvrda direktnog učešća Hrvatske u agresiji na BiH konačno je otvorila mogućnost da srpske žrtve traže makar malo zadovoljenje pravde. Osim Dretelja, koji je i pravosnažnom presudom Haškog tribunala označen kao logor u kome su se događali najužasniji ratni zločini, kroz strahote hrvatskih logora širom tzv. Herceg-Bosne i Hrvatske prošlo je nekoliko hiljada Srba – kaže Dukić.

Dodaje da su, prema evidenciji Saveza logoraša RS, na teritoriji Hrvatske i HRHB postojala čak 222 logora za Srbe iz Mostara, Trebinja, Nevesinja, Bileće, Gacka…

– Najzloglasniji logor bio je onaj u splitskoj Lori. Presudom haškog tribunala. kojom je Hrvatska direktno prozvana za agresiju na BiH, otvara se mogućnost da preživele žrtve konačno traže zadovoljenje pravde kod domaćih i međunarodnih sudova – ističe Dukić.

Odšteta

Direktor Dokumentaciono-informacionog centra „Veritas“ Savo Štrbac takođe tvrdi da su se pravosnažnom haškom presudom čelnicima HRHB otvorila vrata za podnošenje pojedinačnih i kolektivnih tužbi protiv Hrvatske zbog zločina koji su počinjeni na teritoriji za koju je presuđeno da se nalazila pod kontrolom Zagreba.

– Preživeli logoraši iz Dretelja, Heliodroma i drugih lokacija u zapadnoj Hercegovini na kojima su HVO i regularne jedinice hrvatske vojske osnivali logore za srpske i bošnjačke civile, imaju solidnu pravnu osnovu za traženje novčane odštete sudskim putem – kaže Štrbac.

Zapadnokrajiške opštine

Što se tiče ostalih zločina koje su jedinice HV i HVO počinili nad Srbima na teritoriji BiH, pre svega u zapadnokrajiškim opštinama u leto i jesen 1995. godine, direktor „Veritasa“ nije optimista da bi tužbeni zahtevi protiv Hrvatske u tom slučaju doneli pozitivan ishod.

– Presudom čelnicima tzv. Herceg-Bosne obuhvaćeni su konkretni zločini koji su počinjeni u zapadnoj Hercegovini. Ne postoji pojedinačna presuda koja se odnosi na srpske žrtve iz zapadnokrajiških opština. Pojedinačne tužbe za zločine koji su, na primer, počinjeni u Mrkonjić Gradu mogu se podnositi, ali je neizvestan njihov ishod – ocenjuje Štrbac.

Obeštećenje žrtvama

Predsednik Saveza logoraša Hercegovačko-neretvanskog kantona Suljo Kmetaš za “EuroBlic” kaže da će udruženja koja okupljaju preživele bošnjačke žrtve iz hrvatskih logora u tzv. Herceg-Bosni takođe razmotriti sve pravne opcije za traženje odštete od Hrvatske.

– Haški tribunal je potvrdio postojanje udruženog zločinačkog poduhvata i agresiju Hrvatske na BiH. Žrtve treba obeštetiti i narednih dana ćemo sigurno videti kako se to može najbolje i najbrže izvesti – kaže Kmetaš.